سرنوشت اینترنت ماهواره‌ای در ایران

۱۴۰۰/۰۸/۰۹

مسئولان ایران درحالی‌که معتقدند نباید از اینترنت ماهواره‌ای ترسید، بلکه باید خود را برای فراگیری این فناوری آماده کرد، بارها عنوان کرده‌اند اپراتورهای ماهواره‌ای ملزم به فعالیت طبق معاهدات بین‌المللی در حوزه فضایی هستند و باید قوانین و مقررات ملی کشورها را رعایت کنند.

منظومه‌های ماهواره‌ای‌ می‌توانند باتوجه‌به ویژگی‌های ذاتی خود همچون پایداری، انعطاف‌پذیری، تاخیر کم و تامین ظرفیت قابل‌ملاحظه و ارزان‌قیمت، کمک شایانی در کاهش شکاف دیجیتال در کشور و سیگنال‌رسانی به مناطق محروم و دورافتاده داشته باشد. دراین‌راستا پروژه منظومه ماهواره‌ای استارلینک (Starlink) شرکت اسپیس‌ایکس (SpaceX) با هدف فراهم کردن پوشش گسترده اینترنت و با پرتاب هزاران ماهواره کوچک به مدار نزدیک زمین، می‌تواند انقلابی در دسترسی به اینترنت پرسرعت در سراسر جهان ایجاد کند.

مرکز ملی فضای مجازی پیش از این در اسفند۱۳۹۹ رویکرد خود را درباره منظومه‌های ماهواره‌ای این‌طور مطرح کرده بود که با رشد اقتصاد بخش فضایی، کشورها برای ایجاد نوآوری و رشد اقتصادی به‌دنبال نقش‌آفرینی و بهره‌برداری در این صنعت نوپا هستند و دولت‌ها به‌طور فزاینده‌ای برای جذب و تسهیل ورود سرمایه‌گذاران جدید فضایی رقابت‌ می‌کنند. دراین‌میان اگرچه اهدافی همچون ایجاد فرصت‌های جهانی ارتباطات برای کاهش شکاف دیجیتال و پوشش مناطق محروم و کم‌برخوردار کره زمین در کنار اهداف اقتصادی و توسعه سهم بازار جهانی مشهودند، اما اهداف جانبی و نهفته سیاسی و امنیتی آن‌ها از جمله تاثیرگذاری بر حکمرانی ارتباطات نیز غیرقابل انکارند.

کارشناسان درباره اینکه اینترنت استارلینک چه زمانی به ایران خواهد رسید و بهترین سیاست در قبال این موضوع چه باید باشد، معتقدند استارلینک خیلی سریع‌تر از آنچه فکر می‌کنیم در ایران هم در دسترس خواهد بود و تا چند ماه آینده در آسمان ایران ظاهر می‌شود، اما باید صبر کرد و دید که شرایط ارائه آن در ایران چگونه خواهد بود. علاوه‌براین ازآنجایی‌که اسپیس‌ایکس یک شرکت آمریکایی است و ملزم به رعایت قوانین دولت آمریکا است، سوال اینجاست که آیا وزارت ارتباطات ایران مجوز استفاده از این نوع اینترنت را صادر می‌کند یا خیر. ارائه این خدمت نیز مانند سایر خدمت‌های دیگر شرکت‌ها دستخوش برخی جهت‌گیری‌های سیاسی خواهد بود و مواضعی که در همین ابتدای کار دیده می‌شود، بدون شک بر کیفیت و کمیت ارائه آن موثر است.

منبع:اسپاش